Book review: Η σιωπηλή ασθενής -Alex Michaelides

Book review:  Η σιωπηλή ασθενής -Alex Michaelides

Η «Σιωπηλή ασθενής» είναι το λογοτεχνικό ντεμπούτο του συγγραφέα Alex Michaelides, ένα ψυχολογικό θρίλερ που μοιάζει με περίπλοκο γρίφο που αναζητά λύση.

Η Αλίσια και ο Γκάμπριελ Μπέρενσον ήταν ένα ευτυχισμένο, αγαπημένο ζευγάρι. Εκείνη γνωστή ζωγράφος και εκείνος διάσημος φωτογράφος. Ώσπου η τραγωδία χτύπησε την πόρτα τους με τον πιο απρόσμενο και φρικιαστικό τρόπο: ένα βράδυ ακούγονται από το σπίτι των Μπέρενσον πυροβολισμοί. Όταν φτάνουν εκεί οι αστυνομικοί, ανακαλύπτουν τον Γκάμπριελ δεμένο σε μια καρέκλα, έχοντας δεχτεί πέντε σφαίρες στο πρόσωπο, και κοντά του την Αλίσια, σε αλλόφρονα κατάσταση και μέσα στα αίματα.

Έξι χρόνια μετά, η Αλίσια είναι έγκλειστη στην ψυχολογική μονάδα υψηλής ασφαλείας Γκρόουβ. Σ’ αυτό το διάστημα των έξι ετών, δεν έχει πει ούτε μια λέξη. Οι λόγοι που την οδήγησαν στο να δολοφονήσει τον άντρα της, καθώς και τα ερωτήματα για το τι ακριβώς έγινε τη μοιραία βραδιά, δεν απαντήθηκαν ποτέ. Η υπόθεση αυτή ξυπνά το ενδιαφέρον του ψυχοθεραπευτή Θίο Φέιμπερ, ο οποίος κάνει αίτηση για να εργαστεί στο Γκρόουβ, προκειμένου να κουράρει την Αλίσια. Είναι πεπεισμένος πως ο ίδιος θα καταφέρει να σπάσει τη σιωπή της.

Ο ίδιος ο Θίο κουβαλάει ένα τραυματικό παρελθόν, αφού οι άσχημες σχέσεις με τον πατέρα του επηρέασαν την παιδική και την ενήλικη ζωή του. Ξέρει συνεπώς τι σημαίνει να είναι κανείς τραυματισμένος ψυχικά, εγκλωβισμένος σε έναν δικό του κόσμο. Μιας και η Αλίσια δεν μιλάει, ο Θίο ανατρέχει στο παρελθόν της, σε φιλικά και συγγενικά της πρόσωπα, οι μαρτυρίες των οποίων ίσως τον διαφωτίσουν σχετικά με το τελευταίο διάστημα πριν τη δολοφονία, τον ψυχισμό της Αλίσια, τη σχέση της με τον άντρα της. Ποια είναι τελικά η Αλίσια Μπέρενσον; Μια ψυχρή δολοφόνος ή ένα θύμα; Ποιο είναι το μυστικό εκείνης της βραδιάς που ο κόσμος της γκρεμίστηκε και η ζωή της άλλαξε για πάντα; Τι κρύβεται πραγματικά πίσω από τη σιωπή της;

Ο Alex Michaelides έχει δημιουργήσει ένα ψυχολογικό θρίλερ που κινείται σε γρήγορους ρυθμούς, γεμάτο ευρηματικότητα και θόρυβο, ακόμα και μέσα στη σιωπή της κεντρικής ηρωίδας. Παράλληλα με τα γεγονότα που εκτυλίσσονται στο παρόν, μέσα από τις έρευνες του Θίο αποκαλύπτονται περιστατικά από το παρελθόν της Αλίσια, που σκιαγραφούν το πορτρέτο μιας νέας γυναίκας γεμάτη δημιουργικότητα, ταλέντο και αγάπη για τον άντρα και την κοινή ζωή τους. Αυτά όχι μόνο αποτελούν κομμάτια του ευρύτερου παζλ της αφήγησης, αλλά αποτυπώνουν τον χαρακτήρα μιας γεμάτης ζωντάνια γυναίκας συγκριτικά με το «άδειο κέλυφος» που φαίνεται να είναι τώρα, μετά από ένα πολύ ισχυρό σοκ και μια εξίσου ισχυρή, χρόνια φαρμακευτική αγωγή. Οι δύο εικόνες της Αλίσια προκαλούν στον αναγνώστη οίκτο για εκείνη, αλλά και περιέργεια για τις πράξεις της.

Στην πλειοψηφία των ψυχολογικών θρίλερ, ο θεραπευτής κουβαλάει επίσης τα δικά του προσωπικά τραύματα, κρυμμένα μυστικά ή άσχημες αναμνήσεις από τη ζωή του. Έτσι κι εδώ, ο Θίο έχει να αντιμετωπίσει και τα προβλήματα στον γάμο του, εκτός από την πρόκληση της ίασης της Αλίσια. Ο (φαινομενικά) αρχικά δυναμικός, αποφασιστικός επιστήμονας μετατρέπεται σταδιακά σε έναν νευρικό και ανασφαλή άντρα, που μοιάζει να χάνει τη σιγουριά και τα πατήματά του μπροστά στις απρόσμενες εξελίξεις που αφορούν τον γάμο του και τη σχέση του με τη γυναίκα του. Πασχίζοντας να διατηρήσει τις απαραίτητες ισορροπίες ανάμεσα στις ιδιότητες του συζύγου και του θεραπευτή και να μην αφήσει τον έναν τομέα της ζωής του να επηρεάσει τον άλλον, ο Θίο βλέπει τις σκιές του παρελθόντος να επιστρέφουν για να τον στοιχειώσουν. Και όσο περνάει ο καιρός, η ενασχόλησή του με την περίπτωση της Αλίσια μοιάζει με εμμονή, της οποίας την κατάληξη δεν φαίνεται να γνωρίζει κανείς.

Όλη η αφήγηση μοιάζει να περιστρέφεται γύρω από τους δύο αυτούς ήρωες, σκιαγραφώντας τους με μια παλέτα σκοτεινών και φωτεινών αποχρώσεων. Αυτό επιτυγχάνεται και με την ευρηματική χρήση της πρωτοπρόσωπης αφήγησης – τόσο από την πλευρά του Θίο καθ’ όλη τη διάρκεια της πλοκής, όσο και από της Αλίσια μέσω των εμβόλιμων -αποκαλυπτικών- αποσπασμάτων από το προσωπικό της κρυφό ημερολόγιο. Όλοι οι υπόλοιποι ήρωες κινούνται γύρω τους σαν άλλοι δορυφόροι, που πυροδοτούν τις εκάστοτε αντιδράσεις των δύο ή προσθέτουν νέες αποκαλύψεις στα ήδη γνωστά δεδομένα. Κανείς τους όμως δεν σκιαγραφείται εις βάθος, μιας και οι έντονες προσωπικότητες των πρωταγωνιστών μάλλον θα κάλυπταν οτιδήποτε άλλο.

Η -επιτυχημένη- σύνδεση της αφήγησης με την ελληνική μυθολογία γίνεται μέσω των αναφορών του συγγραφέα στην τραγωδία «Άλκηστις» του Ευριπίδη και ο πραγματικά ευρηματικός τρόπος που συνδέεται η ηρωίδα αυτής με την ηρωίδα του βιβλίου στρέφουν το αναγνωστικό ενδιαφέρον σε ένα από τα λιγότερο γνωστά, όχι όμως και λιγότερο ενδιαφέροντα, έργα του διάσημου τραγικού ποιητή. Κοινά τους στοιχεία ο θάνατος και η αποδοχή ενός τραγικού συμβάντος μέσω της σιωπής, και το αναγνωστικό «στοίχημα» είναι να βρεθεί ο συνδετικός κρίκος ανάμεσά τους. Η ίδια η υπόθεση του βιβλίου, άλλωστε, θυμίζει από μόνη της μια σύγχρονη τραγωδία.

Εκκωφαντικά δυνατό, σε πλήρη αντίθεση με τον τίτλο του, και με μια πλοκή που διέπεται από ανατροπές μέχρι κυριολεκτικά και την τελευταία παράγραφο, το βιβλίο αυτό αποτελεί μια πολύ καλή επιλογή για φανατικούς και μη αναγνώστες των ψυχολογικών θρίλερ, αλλά και ένα από τα καλύτερα συγγραφικά ντεμπούτα που έχω διαβάσει προσωπικά τώρα τελευταία. Το τέλος μοιάζει να φέρνει την κάθαρση, αλλά αυτό επαφίεται τελικά στην προσωπική κρίση του αναγνώστη. Όπως και να ’χει, το ταξίδι μέχρι εκεί αξίζει οπωσδήποτε τον κόπο!


Χρύσα Βασιλείου