Book review: Σε είδα - Clare Mackintosh

Book review: Σε είδα - Clare Mackintosh

Μετά το συγγραφικό της ντεμπούτο με το αστυνομικό θρίλερ «Σ’ άφησα», η Clare Mackintosh επιστρέφει με το «Σε είδα». Μια εξίσου συναρπαστική ιστορία, που κόβει την ανάσα και υπόσχεται να καθηλώσει τον αναγνώστη από την πρώτη μέχρι την τελευταία σελίδα.

Κεντρική ηρωίδα του βιβλίου είναι μια γυναίκα γύρω στα σαράντα, η Ζόι Ουόκερ. Μια μέρα, επιστρέφοντας με το μετρό στο σπίτι από τη δουλειά, χαζεύει μια εφημερίδα. Φτάνοντας στις μικρές αγγελίες, βλέπει τη φωτογραφία μιας γυναίκας και τον σύνδεσμο για ένα site γνωριμιών. Η Ζόι δεν πιστεύει στα μάτια της, μιας και η γυναίκα της φωτογραφίας είναι η ίδια! Αρχικά παραξενεύεται και έπειτα ανησυχεί· η οικογένειά της όμως την πείθει πως πρόκειται για απλή ομοιότητα. Όμως την επόμενη μέρα, στην ίδια στήλη, υπάρχει η φωτογραφία μιας διαφορετικής γυναίκας. Ψάχνοντας λίγο περισσότερο, η Ζόι θα ανακαλύψει κι άλλες. Θα ανακαλύψει επίσης πως κάποιες από τις γυναίκες δέχτηκαν επίθεση από αγνώστους, ενώ μία από αυτές δολοφονήθηκε. Και τότε τρομοκρατείται.

Από τη στιγμή εκείνη ξεκινάει ένα παιχνίδι ανάμεσα στη γάτα και το ποντίκι. Κάποιος παρακολουθεί τις γυναίκες αυτές και ανεβάζει τα προσωπικά στοιχεία τους σε μια ιστοσελίδα, όπου η πρόσβαση γίνεται επί πληρωμή. Οι γυναίκες κινδυνεύουν, εν μέρει επειδή δεν έχουν καταλάβει ότι έπεσαν θύματα παρακολούθησης από έναν παρανοϊκό. Η αστυνομία δυσκολεύεται να πειστεί, όμως η αστυφύλακας Κέλι Σουίφτ φαίνεται πρόθυμη να πιστέψει τη Ζόι. Έχοντας να αντιμετωπίσει τους προσωπικούς δαίμονές της, αλλά και την επιφυλακτικότητα των συναδέλφων της μετά από μια άτυχη επαγγελματική στιγμή της, η Κέλι είναι αποφασισμένη να κάνει τα πάντα ώστε να συλληφθεί ο άνθρωπος που έστησε αυτή την επικίνδυνη κομπίνα, αλλά και να αποδείξει σε όλους την αξία της.

Η Ζόι είναι η μοναδική από τις γυναίκες που ξέρει πως είναι στόχος. Τώρα πια η καθημερινότητά της έχει αλλάξει· δεν ξέρει ποιον πρέπει να εμπιστευτεί και ποιον όχι, φοβάται να κυκλοφορήσει με τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, τρέμει πως εκείνη θα είναι το επόμενο θύμα ενός άγνωστου μανιακού. Νιώθει πως την παρακολουθούν συνεχώς, παραβιάζοντας την ιδιωτικότητά της με τον πιο βάναυσο τρόπο. Πρόκειται άραγε για μια απλή σύμπτωση; Ή ο υπαίτιος είναι κάποιος που γνωρίζει τη Ζόι και την έμπλεξε επίτηδες στο άρρωστο παιχνίδι του; Τα περιθώρια στενεύουν ολοένα και η αποκάλυψη της ταυτότητας του δράστη θα πυροδοτήσει μια διαφορετική αλυσίδα αντιδράσεων και αποκαλύψεων, που θα οδηγήσει σε ένα παραληρηματικό κρεσέντο και μια συναρπαστική κορύφωση…

Η Clare Mackintosh επέλεξε για το βιβλίο της ένα θέμα που μας αφορά όλους. Πρόκειται για μια κατάσταση που βιώνουν εκατομμύρια ανθρώπων καθημερινά σε κάθε γωνιά του κόσμου. Χρησιμοποιούν τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς αφηρημένοι και χαμένοι στις σκέψεις τους, ακολουθούν την ίδια διαδρομή, επαναλαμβάνουν τις ίδιες κινήσεις κάθε μέρα, χωρίς να περάσει από το μυαλό τους ότι κάποιος μπορεί να τους παρακολουθεί, κι ότι αυτός ο κάποιος μπορεί να μην έχει καλούς σκοπούς. Αυτή η επαναλαμβανόμενη ρουτίνα είναι χαρακτηριστικό της εποχής, του τρόπου ζωής, της γενιάς μας. Επάνω σ’ αυτή την τόσο απλή ιδέα «έχτισε» η συγγραφέας το σύμπαν της ιστορίας της, καλώντας μας να βάλουμε τον εαυτό μας στη θέση της ηρωίδας. Γιατί, δυνητικά, όλοι θα μπορούσαμε να είμαστε στη θέση της Ζόι.

Σε ολόκληρο το βιβλίο είναι φανερό το πώς ο τρόπος ζωής μας επηρεάζει την καθημερινότητά μας. Εκτός από τις συνήθειές μας, τις περισσότερες από τις οποίες επαναλαμβάνουμε μηχανικά, είναι και άλλοι οι κίνδυνοι που παραμονεύουν εκεί έξω: η αλόγιστη χρήση της τεχνολογίας είναι ένας από αυτούς. Τα στοιχεία οποιουδήποτε μπορούν να αναζητηθούν και να βρεθούν ανά πάσα στιγμή με μεγάλη ευκολία, και να χρησιμοποιηθούν ποικιλοτρόπως. Χωμένοι μέσα στις οθόνες των κινητών μας ή των τάμπλετ, δεν δίνουμε σημασία σε όσα εκτυλίσσονται γύρω μας. Χαμένοι στις έγνοιες μας, δεν βλέπουμε (και δεν ενδιαφερόμαστε, πολλές φορές) για ό,τι συμβαίνει γύρω μας. Στον διπλανό μας. Στη θέση του οποίου αύριο ίσως είμαστε εμείς. Μέσα από την πλοκή αυτού του βιβλίου, η Mackintosh αποτυπώνει την εικόνα της σύγχρονης κοινωνίας και στηλιτεύει τα άνωθεν φαινόμενα με τρόπο «μυθιστορηματικό», απλό, που όμως καταφέρνει και βρίσκει στόχο: όλους εμάς, που σκεφτόμαστε πλέον λίγο διαφορετικά τη δική μας καθημερινή ρουτίνα.

Σε ορισμένα κεφάλαια η γραφή είναι πρωτοπρόσωπη και η αφήγηση γίνεται από την πλευρά της Ζόι. Σε άλλα, είναι τριτοπρόσωπη και αφορά κυρίως τις κινήσεις της αστυνομίας. Στην πρώτη περίπτωση η αφήγηση είναι περισσότερο εσωτερική και εστιασμένη στις ανθρώπινες σκέψεις και αντιδράσεις ενός ατόμου που βρίσκεται υπό πίεση και σε άσχημη ψυχολογία, ενώ στη δεύτερη κυριαρχεί περισσότερο η δράση. Επιπλέον, υπάρχουν και ορισμένες διάσπαρτες σκέψεις του δράστη, ο οποίος δηλώνει περήφανος για τις πράξεις του – κι επίσης, εντελώς αμετανόητος. Υπάρχει επομένως μια σφαιρική αντίληψη της πλοκής, κάτι που διατηρεί συνεχώς ζωντανή την αφήγηση και επιτρέπει στον αναγνώστη να λαμβάνει διαφορετικά ερεθίσματα από κεφάλαιο σε κεφάλαιο, αποκτώντας μια ολοκληρωμένη εικόνα της ιστορίας.

Καθηλωτικό, πρωτότυπο, άμεσο, ανθρώπινο, συναρπαστικό, με χαρακτήρες που θυμίζουν τα πρόσωπα της διπλανής πόρτας, το «Σε είδα» είναι ένα ψυχολογικό θρίλερ που πάλλεται από ζωντάνια και ρυθμό, αποδομεί την ασφάλεια που νιώθουμε όλοι στο κουκούλι της ρουτίνας μας και αποκαλύπτει το σκοτάδι που μπορεί να κρύβει η ανθρώπινη ψυχή, σε όλες του τις εκφάνσεις. Ένα #whodunit θρίλερ που δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να φανεί κατώτερο των αναγνωστικών προσδοκιών.

 

Χρύσα Βασιλείου